Bowlen voor beginners: de regels en de telling uitgelegd
Tien frames, twee worpen, strikes en spares: zo werkt de telling bij bowlen, waarom je score ineens hard stijgt en wat er in het tiende frame gebeurt.
Bowlen lijkt simpel: je rolt een bal over de baan en probeert zoveel mogelijk kegels om te gooien. Toch kijken veel mensen verbaasd naar het scorebord als hun score ineens een flinke sprong maakt, of juist niet. Dat komt door de manier van tellen. In deze gids lees je hoe een game is opgebouwd, wat strikes en spares opleveren en wat er bijzonder is aan het laatste frame. Zo snap je straks precies waarom je vriend met minder omgegooide kegels toch voor staat.
Een game bestaat uit tien frames
Een game bowlen is verdeeld in tien beurten, die frames heten. In elk frame staan er tien kegels in een driehoek aan het eind van de baan. Je krijgt per frame twee kansen om ze allemaal om te gooien. Gooi je ze met de eerste bal allemaal om, dan is het frame meteen klaar. Na het frame worden de kegels weer neergezet en is de volgende speler aan de beurt.
Het aantal kegels dat je omgooit, is de basis van je score. Een frame waarin je met twee ballen samen zeven kegels raakt, levert zeven punten op. Zo simpel blijft het zolang je geen strike of spare gooit.
Strike en spare: waar de bonus vandaan komt
Strike
Een strike gooi je als alle tien kegels met de eerste bal omvallen. Op het scorebord staat dan een X. Je krijgt voor dat frame tien punten plus de kegels van je volgende twee worpen. Daarom staat er na een strike vaak nog geen tussenstand: het scorebord wacht tot het weet hoeveel je volgende twee ballen opleveren.
Spare
Een spare gooi je als je met twee ballen samen alle tien kegels omgooit. Op het scorebord staat dan een schuine streep, bijvoorbeeld 7/. Je krijgt tien punten plus de kegels van je eerstvolgende worp.
Een rekenvoorbeeld
| Frame | Worpen | Punten voor dit frame | Tussenstand |
|---|---|---|---|
| 1 | X (strike) | 10 + 7 + 2 = 19 | 19 |
| 2 | 7 en 2 | 9 | 28 |
| 3 | 6 en / (spare) | 10 + 8 = 18 | 46 |
| 4 | 8 en 1 | 9 | 55 |
Je ziet dat de strike in het eerste frame meer oplevert dan tien punten, omdat de worpen in frame twee meetellen. Gooi je meerdere strikes achter elkaar, dan stapelen die bonussen zich op. Daarom kan een score bij goede bowlers zo snel oplopen.
Het tiende frame is anders
In het laatste frame is er geen volgend frame om de bonus uit te halen. Daarom krijg je daar extra worpen. Gooi je in het tiende frame een strike, dan mag je nog twee keer gooien. Gooi je een spare, dan krijg je nog één worp. Lukt geen van beide, dan is de game na twee ballen afgelopen. Die extra worpen tellen alleen als bonus voor het tiende frame zelf.
Wat betekenen de tekens op het scorebord?
- X: een strike.
- /: een spare.
- - of 0: een worp waarbij geen kegel omviel, bijvoorbeeld omdat de bal in de goot belandde.
- F: op veel scoreborden het teken voor een foul, als je over de foutlijn bent gestapt. Die worp telt dan meestal niet.
- Een cirkel of ander teken rond een getal: sommige systemen laten zo een split zien, een lastige situatie waarbij er kegels ver uit elkaar blijven staan.
De foutlijn en andere spelregels
Aan het begin van de baan loopt een lijn. Daar stap je niet overheen, ook niet met je teen. De baan voorbij die lijn is ingevet om de bal goed te laten rollen, en daar kun je gemakkelijk uitglijden. Wacht verder tot de kegels opnieuw staan en tot de speler op de baan naast je klaar is. Zo voorkom je dat twee mensen tegelijk aanlopen. Bij de bowlingbaan zelf hangen vaak nog eigen huisregels; lees die even door.
Zelf de score bijhouden
De meeste bowlingbanen tellen automatisch. Wil je zelf meetellen, bijvoorbeeld voor een onderlinge competitie over meerdere avonden, gebruik dan de scorekaart in de bowlingplanner. Je typt per frame je worpen en de kaart rekent strikes en spares voor je uit. Weet je nog niet welke bal je moet pakken, lees dan eerst welke bowlingbal bij jou past.
Oefenen bij jou in de buurt
De telling snap je het best door gewoon te spelen. Op de kaart vind je bowlingbanen bij jou in de buurt, van een klein centrum met een paar banen tot een grote hal met een eigen competitie.
Deze informatie is algemeen. Actuele openingstijden, arrangementen, leeftijdsgrenzen, voorwaarden en tarieven vind je bij de bowlingbaan zelf; vraag het daar na als je twijfelt.